Τρίτη, 13 Ιουνίου 2017

Xyllela fastidiosa – Συμπεράσματα ημερίδας


h



Xyllela fastidiosa – Συμπεράσματα ημερίδας

Στα πλαίσια της Επαγγελματικής Έκθεσης «ΚΗΠΟΤΕΧΝΙΚΑ PROFESSIONAL 2017» διοργανώθηκε, την Κυριακή 12 Φεβρουαρίου 2017, ενημερωτική Ημερίδα με θέμα: Xyllela fastidiosa: γνωρίζοντας το πρόβλημα – χαράζοντας “πολιτική” για το φυτικό υλικό.

Συντάκτης Δελτίου Τύπου & Φωτογραφικό υλικό από ελαιώνες της Απουλίας: Δημήτρης Δήμου (MSc Γεωπόνος, Δ/ντής ΔΑΟΚ ΠΕ Αργολίδας)
Στην ημερίδα αυτή, συμμετείχε η Δρ. Μαρία Χολέβα, Βακτηριολόγος, επικεφαλής του αντίστοιχου εργαστηρίου στο Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο, η οποία ήταν και η βασική ομιλήτρια, ο Νίκος Θυμάκης (Γεωπόνος & Επίτιμος Πρόεδρος του ΕΣΕΦΥ), και ο Παναγιώτης Αραμπάνος από την πλευρά της «Κηποτέχνικα». Επίσης συμμετείχαν ο Γιώργος Κωστελένος, Γεωπόνος-Παραγωγός φυτωρίων ελαιοδέντρων, ο Γιάννης Δραμητινός από το ΔΣ του ΠΕΕΓΕΠ, ο Γιάννης Καλτσής από την εταιρεία PROTYPON ΕΠΕ -Σύμβουλοι Ποιότητας & Ανάπτυξης και ο Σταύρος Κάτσαρης από τον Σ.Ε.ΠΩ.ΦΥ.Λ.. Η Δρ. Ελισάβετ Χατζηβασιλείου, Επίκουρος Καθηγήτρια του Γεωπονικού Πανεπιστημίου της Αθήνας (Εργαστήριο Φυτοπαθολογίας) συντόνισε την όλη διαδικασία, καθώς επίσης και τη στρογγυλή τράπεζα που ακολούθησε. Τη σύνταξη των συμπερασμάτων και το τελικό Δελτίο Τύπου ανέλαβε ο Δημήτρης Δήμου, Γεωπόνος Δ/ντής της ΔΑΟΚ ΠΕ Αργολίδας.
Στην ημερίδα παρουσιάστηκαν οι πιο πρόσφατες πληροφορίες και εξελίξεις για την καταστροφική ασθένεια που έχει δημιουργήσει απίστευτες καταστάσεις στην νότιο Ιταλία και συγκεκριμένα στην περιφέρεια της Απουλίας.
Η κ. Χολέβα παρουσίασε όλα τα νέα δεδομένα επί της ασθένειας. Συγκεκριμένα, το 2013 η ανακοίνωση των Ιταλών επιστημόνων από τη Γεωπονική Σχολή του Μπάρι ότι, στην περιφέρεια της Απουλίας (περιοχή Καλλίπολης), εντοπίστηκε το βακτήριο Xyllela fastidiosa να καταστρέφει τα ελαιόδεντρα, δημιούργησε τεράστια εντύπωση στην επιστημονική κοινότητα, καθώς επίσης και στους φορείς που εμπλέκονται με την καλλιέργεια της ελιάς σε διάφορες χώρες. Μέχρι σήμερα πάνω από 1.000.000 ελαιόδεντρα έχουν καταστραφεί στην περιοχή αυτή που αντιστοιχεί περίπου στο 10% των υπαρχόντων ελαιοδένδρων, ενώ η ασθένεια φαίνεται να προχωρά προς τους ιστορικούς ελαιώνες της περιοχής του Μπάρι.
Το βακτήριο αυτό ήταν γνωστό για τα μεγάλα προβλήματα που δημιουργεί στην Βόρειο Αμερική (ΗΠΑ, Καναδάς) στα αμπέλια (Ασθένεια του Pierce), στη Νότιο Αμερική (Βραζιλία, Αργεντινή, Παραγουάη, Βενεζουέλα) στα εσπεριδοειδή (Ποικιλοχρωματική χλώρωση – Citrus variegated chlorosis) καθώς επίσης και στην Κεντρική Αμερική (Μεξικό, Κόστα Ρίκα). Μάλιστα στη Βραζιλία έχει δημιουργήσει τέτοια προβλήματα τα οποία από οικονομικής πλευράς είναι τα μεγαλύτερα συγκριτικά με όσα δημιουργούν άλλες σοβαρές ασθένειες.
Η ασθένεια, που οφείλεται στο φυτοπαθογόνο βακτήριο καραντίνας Xylella fastidiosa, σύμφωνα με την Ιταλική πλευρά, το πιθανότερο να έφτασε στην Απουλία με μολυσμένα φυτά πικροδάφνης από την Κόστα Ρίκα και ονομάστηκε «Σύμπλοκο της ταχείας παρακμής των ελαιοδέντρων» .
Σημειώνουμε ότι το βακτήριο έχει ένα τεράστιο εύρος φυτών-ξενιστών που φτάνουν τα 312 είδη από 192 γένη που ανήκουν σε 69 διαφορετικές οικογένειες. Σε αυτό το σημείο βρίσκεται ο μεγάλος κίνδυνος εξάπλωσης του φυτοπαθογόνου, αφού τα περισσότερα από τα γνωστά είδη φυτών-ξενιστών απαντώνται τόσο στον ευρωπαϊκό χώρο, όσο και στη χώρα μας. Ειδικότερα, μέχρι σήμερα στην Ιταλία έχουν βρεθεί 26 φυτά-ξενιστές μεταξύ των οποίων και πολυετείς θάμνοι που ίσως να παίζουν πολύ σημαντικό επιδημιολογικό ρόλο. Ορισμένα από τα φυτά ξενιστές, εκτός από το αμπέλι, τα εσπεριδοειδή και την ελιά που αναφέρθηκαν διεθνώς είναι η πικροδάφνη, το σπάρτο, η μιμόζα, το δεντρολίβανο, το πελαργόνι, το πολύγαλα, η μυρτιά, η βελανιδιά, ο πλάτανος, η κερασιά, η αμυγδαλιά, η μουριά, η δαμασκηνιά, η βερικοκιά, η κορομηλιά, κ.α.
Το βακτήριο Xyllela fastidiosa έχει 6 υποείδη, με αυτό που προκαλεί τις ζημιές στην ελιά στην Ιταλία να είναι το Χ. fastidiosa subsp. pauca. Αρχικά θεωρήθηκε ότι το βακτήριο βρισκόταν σε συνέργεια με διάφορα είδη μυκήτων των γενών Phαeοαcremonium και Phαemoniela, που προκαλούν μεταχρωματισμούς στα αγγεία του ξύλου και το έντομο Zeuera pyrina, που δημιουργεί χαρακτηριστικές στοές στους κορμούς των δένδρων που δραστηριοποιείται. Στην πορεία ξεκαθαρίστηκε ότι και μόνο του το βακτήριο μπορεί να προκαλέσει τις τεράστιες καταστροφές που βλέπουμε να έχουν γίνει στην Απουλία.
Στη συνέχεια το βακτήριο έχει βρεθεί στην Κορσική (2015) και στη νότιο Γαλλία (2015) με 313 περιπτώσεις, σε 35 είδη φυτών, μεταξύ των οποίων το πολύγαλα, που είχε τα υψηλότερα ποσοστά μόλυνσης (63%) και το σπάρτο (27%). Στη Γαλλία βρέθηκαν τα υποείδη multiplex και pauca.
Πρόσφατα εντοπίστηκε στην Ισπανία, στις Βαλεαρίδες νήσους και συγκεκριμένα στην Μαγιόρκα (2016), σε 71 δείγματα που προέρχονταν από φυτά ελιάς, αγριελιάς, κερασιάς, δαμασκηνιάς, αμυγδαλιάς και πολύγαλα και στην Ίμπιζα (2017) σε 21 δείγματα από φυτά ελιάς, ακακίας, λεβάντας, πικροδάφνης και πολύγαλα. Στην Ισπανία βρέθηκαν τα υποείδη Xyllela fastidiosa subsp. multiplex και Xyllela fastidiosa subsp. fastidiosa.
Επίσης στη Γερμανία έχει βρεθεί (2016) το υποείδος fastidiosa σε ένα φυτό πικροδάφνης σε Κέντρο Κήπου, καθώς επίσης και σε φυτά πικροδάφνης και δενδρολίβανου. Ακόμη, υπάρχουν περιπτώσεις με εισαγόμενα διακοσμητικά φυτά καφέ, που βρέθηκαν να είναι μολυσμένα στην Ολλανδία, την Ιταλία και τη Σλοβενία.
Τα ασθενή ελαιόδεντρα παρουσιάζουν αρχικά ξηράνσεις στα φύλλα που μοιάζουν με τοξικότητα ή τροφοπενία καλίου. Στη συνέχεια η ξήρανση αυτή επεκτείνεται και σε κλαδίσκους, βραχίονες και σε ολόκληρα δένδρα. Η εμφάνιση των προσβεβλημένων δένδρων είναι συγκλονιστική, με την εικόνα της καταστροφής να περιλαμβάνει ολόκληρες περιοχές. Το γεγονός ότι μεγάλες εκτάσεις στην περιοχή αυτή ήταν ενταγμένες σε πρόγραμμα βιολογικής καλλιέργειας είχε ως αποτέλεσμα την εκρηκτική αύξηση του εντόμου – φορέα, με ολέθριες συνέπειες στο φυτικό κεφάλαιο.
Στη συνέχεια ο φυτωριούχος κ. Γιώργος Κωστελένος αναφέρθηκε στο καθοριστικό σημείο όπου οι φυτωριούχοι ως κύριοι διακινητές δενδρυλλίων ελιάς έχουν το δικό τους μερίδιο ευθύνης. Ακόμη ανέφερε ότι η χώρα μας θεωρείται πρωτογενές κέντρο εξημέρωσης της ελιάς με αποτέλεσμα να υπάρχει η μεγαλύτερη γενετική παραλλακτικότητα. Ωστόσο μόνο 32 ποικιλίες ελιάς αναφέρονται επίσημα αφού το υπόλοιπο γενετικό υλικό είναι αχαρτογράφητο. Συνολικά οι ελληνικές ποικιλίες ελιάς υπερβαίνουν τις 100 και μέσα σε αυτές υπάρχει πιθανότητα να υπάρχουν και ποικιλίες ανθεκτικές στο βακτήριο. Για το λόγο αυτό πρέπει να γίνουν δοκιμές με ελληνικές ποικιλίες με την συνεργασία ιταλικών επιστημονικών ιδρυμάτων για την αποστολή εμβολίων τα οποία θα δοκιμαστούν σε μολυσμένες ιταλικές ποικιλίες. Ακόμη, ανέφερε ότι όσα έχουν γίνει μέχρι σήμερα δεν επαρκούν για ενημέρωση και για το λόγο αυτό επιβάλλεται να γίνουν επισκέψεις με Έλληνες φυτωριούχους μαζί με υπηρεσιακούς παράγοντες ώστε να γίνει αντιληπτό το μέγεθος του κινδύνου.
Επίσης, ανέφερε ότι χρειάζεται ακόμη μεγαλύτερη ενημέρωση και όσο το δυνατό συντομότερα να οργανωθούν επισκέψεις από φυτωριούχους της χώρας μαζί με υπηρεσιακούς παράγοντες στην περιοχή της Απουλίας, όπου υπάρχει το πρόβλημα.
Στη συνέχεια ο κ. Δημήτρης Δήμου, Δ/ντής της ΔΑΟΚ ΠΕ Αργολίδας, ανέφερε την επικινδυνότητα της διακίνησης μολυσμένων φυτών ξενιστών από την Ολλανδία όπου φτάνουν τεράστιες ποσότητες φυτών διάφορων κατηγοριών στις οργανωμένες αγορές της, σε καθημερινή βάση οι οποίες στη συνέχεια διοχετεύονται στην ευρωπαϊκή αγορά. Είναι χαρακτηριστική η περίπτωση των μολυσμένων διακοσμητικών φυτών καφέ από την Κόστα Ρίκα τα οποία διακινήθηκαν μέσω της Ολλανδικής αγοράς και βρέθηκαν να είναι μολυσμένα στην Ιταλία, τη Σλοβενία και την Ολλανδία. Φαίνεται λοιπόν ότι ο διενεργούμενος φυτοϋγειονομικός έλεγχος στις αγορές αυτές καθημερινά δεν είναι απόλυτα ασφαλής. Η θεοποίηση λοιπόν του παγκόσμιου εμπορίου που δεν «μπορούμε να το αγγίξουμε» έχει ολέθριες συνέπειες αφού διακινούνται τεράστιες ποσότητες αγαθών και φυτών εύκολα από τη μια χώρα στην άλλη. Ακόμη η συγκέντρωση του εμπορίου στις μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες (Ολλανδία, Γερμανία), η μη ύπαρξη συνόρων για τις χώρες της Ε.Ε και στη συνέχεια οι «βαπτίσεις» που γίνονται στις αγορές αυτές, αφού μετά τον έλεγχο που διενεργείται τα προϊόντα αυτά θεωρούνται κοινοτικά και προωθούνται στις χώρες της Κοινότητας. Όμως με τον τρόπο αυτό μεταφέρονται και «σκληρά» παθογόνα τα οποία βρίσκουν παρθένο έδαφος για να αναπτυχθούν με αποτέλεσμα την εκρηκτική ανάπτυξή τους.
Ακόμη, ανέφερε ότι και ο ιός της Τριστέτσας των εσπεριδοειδών εντοπίστηκε για πρώτη φορά, τόσο στην Αργολίδα όσο και στα Χανιά, σε πιστοποιημένο πολλαπλασιαστικό υλικό που συνοδευόταν με μπλε ετικέτα από την Ισπανία το 2000. Το αποτέλεσμα είναι οι ολέθριες συνέπειες για την εσπεριδοκαλλιέργεια των περιοχών όπου ο ιός έχει εξαπλωθεί σε ορισμένες εκτάσεις, με αποτέλεσμα να εκριζώνονται κτήματα και το μέλλον να είναι αβέβαιο. Επίσης έγινε αναφορά στο Δελτίο Τύπου του Περιφερειακού Κέντρου Ηρακλείου όπου επισημαίνεται ότι γίνονται διακινήσεις δενδρυλλίων ελαιοδέντρων από την νότιο Ιταλία από ορισμένους φυτωριούχους της Κρήτης. Ο ισχυρισμός ότι «Τα αγοράζουμε γιατί τα βρίσκουμε σε χαμηλές τιμές τιμές (!!!)» και ότι «Οφείλουν οι κρατικές υπηρεσίες της περιοχής, ως ελεγκτικοί μηχανισμοί να πραγματοποιήσουν του προβλεπόμενους ελέγχους» είναι πέρα από κάθε λογική.
Σημειώνουμε ότι κάπως έτσι το 2004, εισήχθηκαν από την Αίγυπτο μολυσμένοι φοίνικες με το έντομο (σκαθάρι) Rynchophorus ferrugineus και τώρα σχεδόν όλη η χώρα μαζεύει κουφάρια κατεστραμμένων φοινικοειδών σε απίστευτο βαθμό. Στη νοοτροπία αυτή βρίσκεται και ο μέγιστος κίνδυνος αφού πια για τις χώρες της Ε.Ε δεν υπάρχουν σύνορα και δεν μπορεί να γίνει έλεγχος στα σημεία που φτάνουν διάφορα γεωργικά προϊόντα από ευρωπαϊκές χώρες, δηλαδή στα λιμάνια (Πάτρα, Ηγουμενίτσα) αναφορικά με την Ιταλία. Έλεγχος μπορεί να γίνει μόνο στα σημεία που θα φθάσουν τα διάφορα γεωργικά προϊόντα αφού ενημερωθούν οι τοπικές ελεγκτικές κρατικές υπηρεσίες από τους διάφορους διακινητές (φυτωριούχους, Κέντρα κήπου, εμπόρους).
Πάντως η ιταλική πλευρά επικρίνεται για τις σπασμωδικές της κινήσεις και τη χαρακτηριστική της αργοπορία στο να εφαρμόσει τα ενδεδειγμένα μέτρα όπως είναι η εκρίζωση των προσβεβλημένων δένδρων. Το αποτέλεσμα ήταν να δέχεται αυστηρές επιπλήξεις από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Σε αυτό συνετέλεσε και η αντίδραση πολλών οικολογικών οργανώσεων, αλλά και άλλων οργανώσεων καθώς επίσης και πολιτών, που αντιδρούσαν και παρεμπόδιζαν την κοπή των ασθενών δένδρων.
Ακόμη, έγιναν προσφυγές στην ιταλική δικαιοσύνη από παραγωγούς και οικολογικές οργανώσεις οι οποίες είχαν ως αποτέλεσμα την επέμβαση της Εισαγγελικής αρχής του Lecce, η οποία θεώρησε ότι οι επιστημονικές εξηγήσεις που δόθηκαν ήταν ανεπαρκείς, ότι δηλαδή η ασθένεια μεταφέρθηκε από την Κόστα Ρίκα με μολυσμένα φυτά πικροδάφνης. Έτσι, εννέα επιστήμονες-ερευνητές που ασχολούνται με το θέμα αυτό βρίσκονται υπό κατηγορία για «διασπορά παθογόνου από αμέλεια». Το αποτέλεσμα της επέμβασης αυτής ήταν να σταματήσουν οι έστω και καθυστερημένα διενεργούμενες επεμβάσεις της κοπής των προσβεβλημένων δένδρων μέχρι την απόφαση του Δικαστηρίου που σίγουρα είναι χρονοβόρα.

Συμπερασματικά επιβάλλεται να ληφθούν δραστικά μέτρα όπως αναφέρονται παρακάτω:

  1. Να εντατικοποιηθούν οι έλεγχοι στους ελαιώνες της χώρας, στις φυτωριακές επιχειρήσεις, στα Κέντρα κήπου, μέσω του Προγράμματος των Επισκοπήσεων που υλοποιείται από το Υπ.Α.Α.Τ, τις τοπικές ΔΑΟΚ, και τα Περιφερειακά Κέντρα Προστασίας Φυτών & Ποιοτικού Ελέγχου.
  2. Διακίνηση των ευπαθών φυτών και ιδιαίτερα των δενδρυλλίων ελιάς μόνο με τη συνοδεία Φυτοϋγειονο-μικού Διαβατηρίου. Ενδελεχής εξέταση των συνοδευτικών εγγράφων και της ύπαρξης Φυτοϋγειονομικού Διαβατηρίου, σε περίπτωση διακίνησης δενδρυλλίων που προέρχονται τόσο από φυτώρια της χώρας, όσο και εκτός της χώρας, ώστε να διαπιστώνεται η προέλευσή τους. Η τήρηση της Φυτοϋγειονομικής Νομοθεσίας και η ύπαρξη Φυτοϋγειονομικού Διαβατηρίου εξασφαλίζει την ιχνηλασιμότητα ώστε να διενεργούνται οι απαιτούμενοι έλεγχοι κατά τη διακίνηση.
  3. Να βρεθεί τρόπος ώστε οι υπηρεσίες που βρίσκονται στα σημεία εισόδου από την Ιταλία όπως είναι τα λιμάνια της Ηγουμενίτσας και της Πάτρας να μπορούν να διενεργούν ελέγχους σε μεταφερόμενο φυτικό υλικό. Ακόμη, πρέπει να στελεχωθούν με ειδικευμένο προσωπικό και να δίνονται οι κατάλληλες οικονομικές ενισχύσεις ώστε να μπορεί να απασχολείται και εκτός ωραρίου, αφού τα πλοία φτάνουν από τα ιταλικά λιμάνια τη νύχτα.
  4. Να στελεχωθούν έστω και με εποχιακό προσωπικό οι υπηρεσίες που εμπλέκονται σε αυτή τη διαδικασία (ΔΑΟΚ, Περιφερειακά Κέντρα Προστασίας Φυτών & Ποιοτικού Ελέγχου, Τοπικά Κέντρα Αγροτικής Ανάπτυξης) που ασχολούνται με προγράμματα των Επισκοπήσεων, του ελέγχου φυτωρίων, αφού το υπάρχον προσωπικό δεν επαρκεί.
  5. Οι ταξιδιώτες, ειδικά αυτοί που διακινούνται τόσο μέσω Ιταλίας όσο και από τις μολυσμένες περιοχές της Απουλίας, να ενημερώνονται ώστε να μη μεταφέρουν πολλαπλασιαστικό υλικό (εμβόλια, δενδρύλλια) ελιάς και καλλωπιστικών φυτών στις αποσκευές τους καθώς και στα μέσα μετακίνησης.
  6. Τοποθέτηση παγίδων για σύλληψη και έλεγχο εντόμων-φορέων που θα μπορούσαν να μεταφέρουν το παθογόνο στα σημεία υψηλού κινδύνου όπως είναι οι πύλες εισόδου της χώρας.
  7. Μακροσκοπικοί έλεγχοι – δειγματοληψίες σε φυτώρια παραγωγής φυτών, σε αγρούς καλλιέργειας φυτών ξενιστών, σε μεμονωμένα φυτά, π.χ. κήπων, πάρκων κ.λπ.
  8. Προσεκτική χρήση εντομοκτόνων για την καταπολέμηση των εντόμων-φορέων στα φυτώρια παραγωγής δενδρυλλίων, τόσο ελιάς όσο και διάφορων άλλων φυτών-ξενιστών, καθώς επίσης και καταπολέμηση των ζιζανίων που φιλοξενούν τα έντομα-φορείς.
  9. Οι φυτωριούχοι και οι διακινητές δενδρυλλίων ελιάς και καλλωπιστικών φυτών πρέπει να αντιληφθούν το μέγεθος της καταστροφής για τη χώρα στην περίπτωση που το παθογόνο βρεθεί μέσα στα σύνορά μας. Πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους γιατί στην περίπτωση αυτή ο καθένας έχει και το δικό του μερίδιο ευθύνης. Έτσι, απόψεις «να έρθουν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί της χώρας να με ελέγξουν» είναι πέρα για πέρα επικίνδυνες.Κατανοούμε την υποχρέωση της χώρας να τηρεί συμφωνίες και νομοθεσίες τόσο της Ε.Ε όσο και του Διεθνούς Εμπορίου, αλλά η μέχρι τώρα πρακτική έχει δείξει ότι το παθογόνο αυτό πρέπει να αντιμετωπιστεί δραστικά και πέρα από νομικές διαδικασίες και υποχρεώσεις. Έτσι πρέπει να βρεθεί τρόπος να σταματήσουν διακινήσεις πολλαπλασιαστικού υλικού (δενδρύλλια ελιάς και καλλωπιστικά φυτά) από την Νότιο Ιταλία. Διαφορετικά στην περίπτωση που βρεθεί το βακτήριο στη χώρα μας θα είναι δύσκολο έως ακατόρθωτο να τεθεί υπό έλεγχο. Οι επιπτώσεις βέβαια θα είναι ολέθριες για την ελαιοκαλλιέργεια και την οικονομία της χώρας και τότε το παιχνίδι θα έχει χαθεί.
πηγη:http://www.gardenguide.gr/xyllela-fastidiosa-imerida/

Άλλα Αρθρα:

Xylella Fastidiosa: Οι φυτωριούχοι απαντούν


http://www.ypaithros.gr/ti-tha-ginei-me-ta-eisagomena-fita-apo-tin-apoulia-kai-alles-perioxes-pou-einia-ipopta-stin-xylella/

Τετάρτη, 7 Ιουνίου 2017

Η αιωνόβια Ιερή Ελιά του Πλάτωνα.

Όλη η κουβεντα  έχει μεταφερθεί  από το φόρουμ της ΠΕΕΓΕΠ  μετα την αποστολή της Φωτογραφίας από τον Μανωλη Καπανταη 


Ημερομηνία: 3 Μαρτίου έτους 1901. Φωτογραφία Agnes Baldwin Brett.


Η Ελιά του Πλάτωνα (ή Ελαία του Πλάτωνος) ήταν μια ιστορική ελιά παρά την περιοχή της αρχαίας Ακαδημίας της αρχαίας Αθήνας, επί της Ιεράς Οδού, μεταξύ των αριθμών 89-91, λίγο μετά τον Βοτανικό Κήπο, πριν τη γέφυρα του Κηφισού, στην περιοχή λεγόμενη παλαιότερα «Παράμπηγα».
Σύμφωνα με την ιστορική παράδοση της Αθήνας και τους θρύλους η εν λόγω ελιά αποτελούσε ιδιοκτησία του Αθηναίου φιλοσόφου Πλάτωνα αποτελώντας ζωντανό μνημείο της εποχής του, αν και παλαιότερα από εποχής Γεωργίου του Α΄ χαρακτηριζόταν από τους Αθηναίους και ως «ελαία του Περικλέους». Σύμφωνα με την γνώμη του αθηναιογράφου Δημητρίου Καμπούρογλου και οι δύο παραπάνω προσωνυμίες απέδιδαν τον σεβασμό των Αθηναίων στη συγκεκριμένη υπεραιωνόβια ελιά αποκαλώντας την «Μεγάλη Κυρία», ή «Σεβάσμια Κυρία». Ιστορική πηγή που να απέδιδε αυτή στον Πλάτωνα δεν υφίσταται, επικράτησε όμως η ονομασία της μετά και από την ομώνυμη επιγραφή καφενείου έναντι αυτής που αποτέλεσε και στάση συγκοινωνιακών μέσων. Χαρακτηριστική ήταν η περίμετρος του κορμού της που έφθανε τα έξι μέτρα, πλην όμως το ύψος του δεν ήταν ιδιαίτερα μεγάλο. Στη βάση του κορμού έφερε και μεγάλη σπηλαιώδη διαμόρφωση (κουφάλα) στην οποία κατέφευγαν πολλά μικρόσωμα ζώα.
ο χώρος της Ελιάς σήμερα  

Ο Δήμος Αθηναίων προκειμένου να διασώσει το ιερό αυτό δένδρο προπαντός από επιθέσεις ανθρώπων και ζώων προκάλεσε σχετικό διάταγμα απαλλοτρίωσης του πέριξ χώρου προς καλλωπισμό και ανάδειξη μετά μάλιστα από σχετικό αίτημα της "Ένωσης Αθηναίων του τόπου" όπου και ανακηρύχθηκε ιστορικό μνημείο. Δυστυχώς όμως λόγω του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου που ξέσπασε και της κατοχής που ακολούθησε οι εργασίες δεν πραγματοποιήθηκαν. Παρά ταύτα με μέριμνα του γιατρού Δημητρίου Κουλούκη τοποθετήθηκε ένα καλαίσθητο περιμετρικό κιγκλίδωμα για την προστασία της ελιάς.
Στις 7 Οκτωβρίου του 1976 επέπεσε στην ελιά του Πλάτωνα λεωφορείο προκαλώντας στον κορμό μεγάλη ζημιά όπου και αποφασίστηκε η μεταφορά του ιερού δένδρου σε κτήριο του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, (πρώην Γεωπονική Σχολή), όπου και φυλάσσεται σε ιδιαίτερη κατασκευασμένη προθήκη.
Στις 18 Ιανουαρίου του 2013 η Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς διέψευσε σχετικό δημοσίευμα που αναπαρήγαγαν πολλά μέσα ενημέρωσης ότι κάποιοι την κατέστρεψαν για καυσόξυλα, υπενθυμίζοντας σχετικά την παραπάνω φύλαξή της.wikipedia


Σήμερα στην Γεωπονική Σχολη Αθηνών



Μαρτυρίες
:"Απεικονίζεται η κατάσταση πριν τη διάνοιξη της Ιεράς Οδού.-
        Ένα χειμωνιάτικο χάραμα (με την παρουσία του καθηγητή Οδυσσέα Νταβίδη,της

Αμπελουργίας-που με την απουσία του Φραγκίσκου Χρυσοχερη επόπτευε και την έδρα της Δενδροκομίας-του Κώστα Πανέτσου, επιμελητή της Δενδροκομίας,του κ.Λελακη, επιμελητή  της Αμπελουργίας,,του Χρ.Κιτσιου, Γεωπόνου του Υπ. Γεωργίας, τη δική μου με συνεργείο του Δήμου Αθηναίων και την πυροσβεστική Υπηρεσία, δεν θυμάμαι την ακριβή ημερομηνία-1973 ίσως,μαζέψαμε αυτόν τον κορμό (κουφάλα) και διευθετήσαμε τον χώρο γύρω-γύρω από τα παραβλαστηματα της υπεραιωνόβιας ελιάς (οι απόψεις συγκρούονται για το αν πρόκειται για την λεγόμενη Ελιά του Πλάτωνα)και τα μοσχεύματα της ποικιλίας Κολυμπάδα που ενισχυτικά φυτεύτηκαν,εκείνο το πρωινό,από τον Κώστα Πανέτσο.

       Όλα αυτά εξ αιτίας της παρέκκλισης ενός αστικού λεωφορείου που παρέσυρε την

Ελιά (αυτήν που βλεπετε στην φωτο)..

      Ο κορμός της μεταφέρθηκε κατ αρχήν,μέσα στο θυρωρείο της εισόδου παραπλεύρως της κρήνης του κτήματος Χασεκι και αργότερα στο μεγάλο χωλ του ισογείου της Γεωπονικής Σχολής,που τον βλέπουμε σήμερα-

Δ.Παπαδημας
τ. Διευθυντης Πρασίνου Δήμου Αθήνας 
Σήμερα στην Γεωπονική Σχολη Αθηνών


Υ.Γ για την "Ελιά του Πλάτωνα"
Πρόκειται για ΥΠΕΡΑΙΩΝΟΒΙΟ,25 αιώνων, άτομο ελιάς (άποψη,ευγενούς Ιατρού,που είχε φροντίσει για την περίφραξη και την ανάδειξη της, από την 10ετια του 1960,αναρτώντας και σχετική πινακίδα πληροφόρησης των
πολιτών).















 Οι παρακάτω φωτογραφίες είναι απο την συλλογή του Ι Χρονόπουλου Ομότιμου καθηγητή ΓΠΑ-
Ελιά Πλατωνα μετά την συντηρηση Αρχειο Ι.Χρονόπουλος.


Ελιά Πλατωνα πριντην συντήρηση Αρχειο Ι.Χρονόπουλος.

Ελιά Πλατωνα  βγαίνοντας από το θυρωρείο η Αρχειο Ι.Χρονόπουλος.

Ελιά Πλατωνα τοποθέτηση στην οριστική θέση Αρχειο Ι.Χρονόπουλος.

Παρασκευή, 2 Ιουνίου 2017

Οικολογική αντιμετώπιση των Pentatomidae (βρωμούσες)



Οικολογική  αντιμετώπιση των
Pentatomidae (βρωμούσες)

 pente  =  5 + tomi  =  τομή  (κεραίες με 5 άρθρα)

 Οι βρωμούσες είναι πολύ κοινές.
Τα τέλεια έντομα έχουν μήκος 7 με 8 χιλιοστά.
Όταν καταλάβουν ότι απειλούνται βγάζουν υγρό που μυρίζει άσχημα.
Τα  περισσότερα είδη είναι εχθροί των φυτών.
Αναπτύσσονται σε μεγάλους πληθυσμούς και είναι ανθεκτικές στα εντομοκτόνα.
Απειλούν το βαμβάκι, καλαμπόκι, σόργο, σόγια, καλλωπιστικά δένδρα και θάμνους και πολλές καλλιέργειες.     

·       Οικολογική  αντιμετώπιση
Συλλέγουμε όσα  τέλεια έντομα βρίσκονται επάνω στα φυτά και τα ρίχνουμε σε δοχείο με σαπουνόνερο.
Ξύνουμε τα βαρελοειδή αυγουλάκια τους (εικόνα) από τις κάτω επιφάνειες των φύλλων του φυτού.
Ψάχνουμε για τέλεια και αυγά τουλάχιστον δυο φορές την εβδομάδα. Ξεριζώνουμε τα όποια ζιζάνια ειδικά τα Brassicaceae (Σταυρανθή) και όπως τα Σινάπια αν φυτρώνουν εκεί κοντά
Απομακρύνουμε αμέσως τα φυτικά υπολείμματα για να μειώσουμε τα καταφύγια των εντόμων.  
Δεν χρησιμοποιούμε εντομοκτόνα ευρέως φάσματος.  


Οι  βρωμούσες, απεχθάνονται την μυρωδιά του ΣΚΟΡΔΟΥ!

  • Ξεφλουδίστε  τρία κεφάλια σκόρδου, λιώστε τα  σε ένα μπλέντερ. Προσθέστε δύο φλιτζάνια νερό και ενεργοποιήστε το μπλέντερ για να πολτοποιήστε το μείγμα. 
  • Τοποθετήστε το μείγμα σε ένα μπουκάλι σπρέι για τα φυτά, 
  • Ψεκάστε τα φυτά και γύρω από αυτά .
  •  Επαναλαμβάνετε μετά από λίγες μέρες.    



Kωνσταντίνος Μπουχέλος Ομότιμος Καθηγητής Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνώ












Αρθρα του Κ Μπουχέλου:
:

Μια πρόταση για τους φοίνικες

Η «άμπελος του θεού των κεραυνών» και ο καρκίνος

Ακάρεα της σκόνης του σπιτιού

Τετάρτη, 31 Μαΐου 2017

Ελέγχοντας τα κουνούπια στο μπαλκόνι και το κήπο

Μανώλης Καπάνταης
 Δασολόγος-Περιβαλλοντολόγος
  τ. Δ/ντης Πράσινου






Ελέγχοντας τα κουνούπια στο μπαλκόνι και το κήπο

Απλά βήματα για τη διαβίωση χωρίς κουνούπια
Εικόνα 1. Φώτο Μ. Καπάνταης
Έλεγχος των κουνουπιών
Ο έλεγχος των κουνουπιών διαχειρίζεται τον πληθυσμό τους, για να μειώσει τις βλάβες που προκαλούν στην ανθρώπινη υγεία, στην οικονομία και στην απόλαυση. Ο έλεγχος των κουνουπιών είναι μια ζωτικής σημασίας πρακτική δημόσιας υγείας, σε ολόκληρο τον κόσμο και ειδικά στις τροπικές περιοχές, επειδή τα κουνούπια μεταδίδουν πολλές ασθένειες, όπως η ελονοσία και ο ιός του Δυτικού Νείλου κ.α..
Ο έλεγχος των κουνουπιών μπορεί να χωριστεί σε δύο τομείς ευθύνης:
·       Την ατομική η ιδιωτική
·       και τη δημόσια
Τις περισσότερες φορές ο έλεγχος πραγματοποιείται σύμφωνα με την έννοια της ολοκληρωμένης διαχείρισης κουνουπιών. Η (ΟΔΚ) βασίζεται σε οικολογικά, οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια και ενσωματώνει διεπιστημονικές μεθοδολογίες σε στρατηγικές διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών.Είναι πρακτικές καιμέθοδοι επιτήρησης και ελέγχου των κουνουπιών, αποτελεσματικοί για την προστασία της δημόσιας υγείας και του περιβάλλοντος και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής.


Α. Ατομικός η ιδιωτικός χώρος
       Τα κουνούπια μπορούν να κάνουν την ανοιξιάτικη και καλοκαιρινή διαβίωση στο μπαλκόνι η το κήπο σας  δυσάρεστη. Επιπλέον πάνε χαμένες,  όλες οι κηπουρικές εργασίες και η δαπάνη για την προμήθεια φυτών και διάφορων άλλων υλικών. Η προσπάθεια σας αναποτελεσματική για να τους μετατρέψετε και να δημιουργήσετε ειδυλλιακό μέρος απόλαυσης στους χώρους αυτούς, τώρα που αρχίζεινα ανεβαίνει η θερμοκρασία. Η δε αναζήτηση στιγμών απόλαυσης και χαλάρωσης, να μετατραπούν σε μια αγγαρεία. Ο λόγος, τα κουνούπια, που σας χαλάνε την ηρεμία και την  ησυχία σας. Σε άρθρο μου που είχε δημοσιευτεί στην ιστοσελίδα Biokipos το 2016, για τη «ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΑ ΚΟΥΝΟΥΠΙΑ», είχα αναφέρει για τους τρόπους που βοηθούν τα φυτά για  την απώθηση των κουνουπιών.
    Βέβαια υπάρχουν τρόποι, ακολουθώντας απλά βήματα, μπορείτε να μειώσετε με ασφάλεια τους πληθυσμούς των κουνουπιών, για να απολαύσετε ένα πιο ευχάριστο καλοκαίρι και να προστατευθείτε από τις ασθένειες που τα κουνούπια βοηθούν να εξαπλωθούν. Μπορείτε να διατηρήσετε τον τοπικό πληθυσμό των κουνουπιών υπό έλεγχο, περιορίζοντας αποφεύγοντας τα ενοχλητικά τσιμπήματα τους, χρησιμοποιώντας τα σωστά εμπόδια και απωθητικά.

Ας δούμε ορισμένα γενικά στοιχεία για τα κουνούπια
·                     Υπάρχουν πάνω από 2.500 είδη κουνουπιών στον κόσμο.
·       Το νέκταρ από τα φυτά είναι το πρωταρχικό φαγητό τόσο για τα κουνούπια όσο και για τα θηλυκά κουνούπια.
·                    Τα θηλυκά κουνούπια πρέπει να τρέφονται με αίμα για να παράγουν γόνιμα αυγά. Στην πραγματικότητα, ένα θηλυκό κουνούπι απαιτεί ένα «γεύμα με αίμα» για κάθε παρτίδα αυγών που αποθέτει.
·          Tα ερεθίσματα που εμφανίζονται μετά από ένα δάγκωμα από κουνούπι είναι από αλλεργική αντίδραση στο σάλιο του κουνουπιού που εγχύθηκε κάτω από το δέρμα για να αποτρέψει το πήγμα του αίματος.
·                    Τα περισσότερα ενήλικα  κουνούπια ζουν για περίπου δύο εβδομάδες.
·                   Τα κουνούπια έλκονται από το φως, τη ζεστασιά, την εφίδρωση, την οσμή του σώματος και το διοξείδιο του άνθρακα.
·                    Τα θηλυκά κουνούπια αποθέτουν τα αυγά τους σε στάσιμο νερό. Τα αυγά εκκολάπτονται σε προνύμφες περίπου σε τρεις ημέρες αργότερα, και περίπου 12 ημέρες μετά από αυτό, οι ενήλικες αναδύονται και πετούν μακριά. Λαμβάνοντας υπόψη ότι κάθε θηλυκό κουνούπι μπορεί να αποθέσει έως και 400 αυγά και ο κύκλος ζωής του είναι πλήρης σε περίπου δύο εβδομάδες, μπορείτε να καταλάβετε γιατί οι πληθυσμοί των κουνουπιών μπορούν να αυξηθούν τόσο γρήγορα.  
        Για λεπτομερέστερες πληροφορίες σχετικά με τα κουνούπια και τις νόσους των κουνουπιών, επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του ΚΕΛΠΝΟ.
Εικόνα 2. Απότηντοποθεσία 10 things you didn't know about mosquitoes. Male mosquitoes are the ones out gathering nectar. (Photo: lostbear/Shutterstock)


Οι λειτουργίες ελέγχου κουνουπιών στοχεύουν σε τρία διαφορετικά προβλήματα:
  1. Ενόχληση από τα κουνούπια. Τα κουνούπια ενοχλούν τους ανθρώπους γύρω από τα σπίτια ή σε πάρκα και χώρους αναψυχής.
  2. Οικονομικά.Τα κουνούπια μειώνουν σημαντικάτις τιμές των ακινήτων, επηρεάζουν δυσμενώς τον τουρισμό και τα συναφή επιχειρηματικά συμφέροντα ή επηρεάζουν αρνητικά την κτηνοτροφία ή την παραγωγή πουλερικών.
  3. Η δημόσια υγεία είναι το επίκεντρο όταν τα κουνούπια είναι φορείς ή μεταδότες μολυσματικών ασθενειών.
Ανάλογα με την κατάσταση, για τη διαχείριση των πληθυσμών των κουνουπιών μπορεί να χρησιμοποιηθεί η τεχνική:
·       Μείωση πηγής,
·       βιολογικός έλεγχος,
·       θανάτωση προνυμφών,
·       θανάτωση ενηλίκων.
Αυτές οι τεχνικές επιτυγχάνονται χρησιμοποιώντας τροποποίηση οικοτόπων, παρασιτοκτόνα , παράγοντες βιολογικού ελέγχου και παγίδευση. Το πλεονέκτημα των μη τοξικών μεθόδων ελέγχου είναι ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε περιοχές διατήρησης .

Εικόνα 3.Από την τοποθεσία American Mosquito Control Association

Πρόληψη κουνουπιών
1οςΣτόχος. Μείωση των περιοχών αναπαραγωγής

Τα κουνούπια απαιτούν νερό για αναπαραγωγή τους.
      Τα κουνούπια ενηλίκων αποθέτουν τα αυγά τους σε στάσιμο ή βραδέως μετακινούμενο νερό ή σε υγρό χώμα ή σε απορρίμματα φύλλων σε περιοχές που πιθανόν αυτά μπορεί να συλλέγουν νερό. Με την εξάλειψη αυτών των πηγών νερού, μπορείτε να κρατήσετε μακριά τις νέες γενιές κουνουπιών από την παραμονή στον κήπο η το μπαλκόνι σας.
       Εκτός από τη χρήση φυτών, απωθητικών και εντομοκτόνων, μειώστε την έκθεσή σας στα κουνούπια, καθιστώντας το τοπίο λιγότερο επιθυμητό σε αυτά. Μειώστε τον αριθμό των τόπων αναπαραγωγής στο μπαλκόνι η το κήπο σας. Οι ιδιοκτήτες σπιτιού μπορούν να λάβουν τα ακόλουθα μέτρα για να αποτρέψουν την αναπαραγωγή κουνουπιών στο δικό τους ακίνητο:
       Η μείωση της ποσότητας νερού που στέκεται όχι μόνο στο μπαλκόνι η στον κήπο σας, αλλά και  γύρω από το σπίτι σας θα ελαχιστοποιήσει τους χώρους αναπαραγωγής και θα μειώσει τον αριθμό των κουνουπιών. Ορισμένα μέρη για να δείτε που γίνεται η αναπαραγωγή τους περιλαμβάνουν φραγμένα φρεάτια από τις βροχοπτώσεις, λάκκους δέντρων, λακκούβες, παλιά ελαστικά, πεταμένα κουτιά και δοχεία και τα πιατάκια γλαστρών σας που βρίσκονται υπαίθρια στο μπαλκόνι η στον κήπο σας.
Έτσι ενεργείστε ως εξης:
·              Κοιλώματα στην επιφάνεια του δαπέδου η του χλοοτάπητα Περπατήστε την αυλή σας μετά από μια βροχερή ημέρα και αναζητήστε περιοχές στο τοπίο που δεν αποστραγγίζονται καλά. Εάν βρείτε λακκούβες που παραμένουν για τέσσερις ή περισσότερες ημέρες με νερό συμπληρώστε και ισιώστε τις  περιοχές να μη συλλέγεται νερό. Προσθέστε επιφανειακό έδαφος στα κοιλώματα που τείνουν να συσσωρεύουν νερό. Σε ακραίες περιπτώσεις, ίσως χρειαστεί να μεταβάλετε την κλίση στην αυλή σας για να βελτιώσετε την αποστράγγιση.

·        Αν χρειαστεί να βελτιώσετε την αποστράγγιση του γκαζόν σας. Τα στάσιμα  νερά στην επιφάνεια του χλοοτάπητα σας μπορεί να τον καταστρέψουν όπως  και στα άλλα φυτά, καταστρέφοντας το τοπίο που έχετε δημιουργήσετε.Μπορεί αυτά τα σημεία να είναι εστία κίνδυνου για την υγεία, καθώς μπορεί να φιλοξενήσουν προνύμφες κουνουπιών και άλλα παράσιτα.Αν τελικά έχετε πρόβλημα με κακή αποστράγγιση, μπορείτε να το διορθώσετε. Ακόμα και τα πεσμένα  φύλλα στο γκαζόν σας μπορούν να παρέχουν αρκετό νερό για τις προνύμφες κουνουπιών, οπότε αμέσως πρέπει να τα απομακρύνετε. Εάν κάποιο από τα δέντρα σας έχει περιοχές όπου συσσωρεύεται νερό, γεμίστε τις τρύπες με κονίαμα για να μην σαπίσει.

·       Δίκτυο υδρορροών                                                                  
            Κρατήστε τις υδρορροές και τα φρεάτια στην οροφή και το μπαλκόνι καθαρά και καλά συντηρημένα ώστε να περισυλλέγουν το νερό και να αποστραγγίζουν σωστά.Συχνά αυτές φράσσονται με φύλλα, χώμα κ.λ.π., τα οποία μπορούν να συγκρατούν μικρές ποσότητες νερού.
       Κρατάτε τα υδρορροές καθαρές και χωρίς νερό. Βεβαιωθείτε ότι τα πτερύγια τους αποστραγγίζονται σωστά, χωρίς να αφήνετε να δημιουργηθούν λακκούβες στην περιοχή αποστράγγισης. Ίσως χρειαστεί να απομακρύνετε το σωλήνα αποστράγγισης ή να προσθέσετε επεκτάσεις για να απομακρύνετε το νερό.
Εικόνα 4,5 . Φώτο Μ. Καπάνταης

  • Ανοίξτε τρύπες στο κάτω μέρος, όχι στις πλευρές, στις σακούλες απορριμμάτων ή των δοχείων ανακύκλωσης που είναι αποθηκευμένα σε εξωτερικούς χώρους. Οι τρύπες στις πλευρές αφήνουν αρκετό νερό να συσσωρευτεί στον πυθμένα και συμβάλλουν για την αναπαραγωγή των κουνούπια.

  • Διατηρείστε την επιφάνεια της αυλής, του κήπου η του μπαλκονιού σας καθαρή από αντικείμενα που μπορούν να συγκρατήσουν το νερό, συμπεριλαμβανομένων απορριμμάτων κουτιών, από αλουμίνιο και πλαστικών.
  • Εάν έχετε κλουβί με πουλί. Καθαρίστε τη ποτίστρα, το μπανάκι η γενικά το κλουβί κάθε λίγες μέρες. Τα αυγά του κουνουπιού  μπορούν να κολλήσουν στον πυθμένα και να επιβιώσουν σε ξηρές περιόδους.
  • Αδειάστε οτιδήποτε κρατά νερό, δύο φορές την εβδομάδα εάν έχει βρέξει. Οι μη χλωριωμένες πισίνες, οι βάσεις ποδιών, τα καπάκια σκουπιδιών και τα κεραμικά πιατάκια στις γλάστρες θα προσελκύσουν όλα τα κουνούπια για αναπαραγωγή. Αφαιρέστε τυχόν περιττές λεκάνες που μπορείτε να έχετε στην αυλή σας, συμπεριλαμβανομένων και των προσωρινών παιδικών πισίνων. Εάν τα στοιχεία αυτά πρέπει να παραμείνουν εκτός, γυρίστε τα ανάποδα όταν δεν τα χρησιμοποιείτε. Θυμηθείτε να αδειάζετε τα πιατάκια κάτω από τα γλάστρες σας και μην αφήνετε νερό σε κύπελλα για περισσότερο από δύο ημέρες.
·                  Αντιμετωπίστε το πόσιμο νερό που πρέπει να παραμείνει.Μερικές φορές δεν είναι δυνατό να εξαλειφθεί όλο το νερό. Εάν έχετε μία ποτίστρα η ένα μπάνιο πουλιών ή μια λίμνη, για παράδειγμα, μπορείτε να επεξεργαστείτε το υπόλειμμα του νερό με larvicides. larvicide (εναλλακτικά larvacide ) είναι ένα εντομοκτόνο που απευθύνεται ειδικά στο στάδιο της ζωής των προνυμφών ενός εντόμου και η συνηθέστερη χρήση τους είναι κατά των κουνουπιών . Το larvacide μπορεί να είναι δηλητήρια επαφής, δηλητήρια στομάχου, ρυθμιστές ανάπτυξης ή (όλο και περισσότερο) παράγοντες βιολογικού ελέγχου . Τα περισσότερα από αυτά τα προϊόντα περιέχουν είτε methoprene είτε Bacillusthuringiensisisraelensis, τα οποία δεν θεωρούνται τοξικά για τον άνθρωπο, τα κατοικίδια ζώα, τα ψάρια ή τα πτηνά όταν χρησιμοποιούνται καταλλήλως.
·                    Ανανεώστε συχνά το απαραίτητο νερό που σας χρειάζεται. Αν έχετε σημεία νερού που δεν μπορούν να υποβληθούν σε επεξεργασία, φροντίστε να ανανεώνετε το νερό κάθε λίγες ημέρες για να διακόψετε τον κύκλο ζωής των κουνουπιών. Τα ενήλικα κουνούπια μπορούν να εμφανιστούν σε λιγότερο από δύο εβδομάδες μετά την τοποθέτηση των αυγών, οπότε μην αφήνετε ποτέ το νερό να διατηρηθεί για περισσότερο από αυτό το διάστημα. Εάν έχετε αντικείμενα εξωτερικά που συσσωρεύουν μικρές ποσότητες νερού, όπως μουσαμάδες, να παρατηρείτε τακτικά  αν το νερό τείνει να απομακρυνθεί λιγότερο από μερικές ημέρες κάθε φορά.


Εικόνα 6 . Φώτο Μ. Καπάνταης
  • Περιορισμός του ενδιαιτήματος ενηλίκων
    Τα ενήλικα  κουνούπια ξεκουράζονται κατά τη διάρκεια της ημέρας, συνήθως σε ψηλά ζιζάνια ή σε άλλης μορφής βλάστηση. Κάντε την αυλή σας λιγότερο φιλόξενη στα κουνούπια, κουρεύοντας το γκαζόν σας τακτικά και απομακρύνετε τα ζιζάνια από την επιφάνεια του σπιτιού σας.Ψαλιδίστε τους θάμνους και περιορίστε τη φυλλική τους επιφάνεια. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό να γίνει και σε περιοχές πολύ κοντά στο σπίτι σας.
  • Σκοτώστε τις προνύμφες των κουνουπιών όπου γεννήσουν τα έντομα. Αν έχετε στάσιμο νερό που θέλετε και απολαύστε, όπως ένα λουτρό ποδιών, μια επιλογή είναι να αλλάξετε το νερό κάθε εβδομάδα. Στους κήπους με τεχνητές λίμνες με νερό, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε δαχτυλίδια ελέγχου κουνουπιών που περιέχουν ένα φυσικό βακτήριο που σκοτώνει τις προνύμφες κουνουπιών για 30 ημέρες.Αν χρειάζεται να διατηρήσετε περιοχές με νερό - όπως μια διακοσμητική λίμνη - εξετάστε το ενδεχόμενο να προσθέσετε αντικαρκινικά δισκία που περιέχουν Bacillus thuringiensis . Αυτό το βακτήριο σκοτώνει τις προνύμφες κουνουπιών αλλά είναι ασφαλές για τα πουλιά και άλλα ζώα.
          Αφαιρέστε τα φύκια που δημιουργούνται από τις τεχνητές λίμνες. Οι προνύμφες κουνουπιού τρέφονται με φύκια και άλλους μικροοργανισμούς που ζουν στο νερό. Ο μηχανισμός οξυγόνωσης θα σας βοηθήσει να διατηρήσετε το νερό καθαρό στις τεχνητές λίμνες του κήπους.  Η συνεχής διατήρηση της κίνησης του νερού, αποθαρρύνει τα κουνούπια για την απόθεση αυγών. Εναλλακτικά, αν είναι δυνατό τοποθετήστε  στη λίμνη ψάρια που τρώνε κουνούπια.
·            Κρατήστε τις πισίνες καθαρισμένες και χλωριωμένες, ακόμη και όταν δεν χρησιμοποιούνται. Οι ιδιοκτήτες σπιτιού που πηγαίνουν σε διακοπές χωρίς χλωρίωση των πισίνων τους μπορεί να επιστρέψουν και να δουν τη πισίνα ένα πραγματικό εκκολαπτήριο κουνουπιών.Βεβαιωθείτε ότι έχετε επεξεργαστεί το νερό που συσσωρεύεται στο κάλυμμα της πισίνας κατά τη διάρκεια που βρίσκεται εκτός εποχής.

·              Φυσικοί εχθροί. 
Εισαγωγή φυσικών αρπακτικών.Αυξήστε τον αριθμό των ειδών της άγριας πανίδας που ζει στην  αυλή σας και τρέφεται με έντομα. Στην αυλή σας μπορείτε να προσελκύσετε είδη που επιθυμούν να τρέφονται με προνύμφες κουνουπιών. Οι νυχτερίδες και τα χελιδόνια αγαπούν να τρώνε τα κουνούπια. Εγκαταστήστε φωλιές για πουλιά , για να τα βοηθήσετε να βρουν καταφύγιο στην αυλή σας.
·            Ένα κουνούπι ενήλικο μπορεί να πετάξει σε απόσταση περίπου τρία χιλιόμετρα από τον τόπο αναπαραγωγής του (ακόμη και εάν δεν βοηθηθεί από τον άνεμο). Γνωρίστε το λοιπόν αυτό στους γείτονές σας. Ενημερώστε τους γείτονές σας και ζητείστε  βοήθεια.Συνεργαστείτε με τους γείτονές σας για να απαλλαγείτε από τις θέσεις με στάσιμο νερό σε γειτονικές ιδιοκτησίες.

2ος Στόχος. Θωρακίστε την αυλή σας η το μπαλκόνι σας στα κουνούπια

Περιοριστικά εντομοαπωθητικά
Χρησιμοποιήστε ένα απωθητικό κουνουπιών στον εξωτερικό χώρο διαμονής σας.
Τα εντομοαπωθητικά
      Τα εντομοαπωθητικά βοηθούν στην αποτροπή των κουνουπιών από μία επιφάνεια, είτε αυτό είναι ένα μπαλκόνι ή μια ολόκληρη αυλή. Τα υπαίθρια εντομοκτόνα δημιουργούν νέφος για επιτόπια προστασία, είναι διαθέσιμα  ως σπρέι και ως συσκευές με εμποτισμένες ταμπλέτες που περιέχουν εντομοαπωθητικές ουσίες. Το νέφος προστασίας δημιουργείται συνήθως από τα σταγονίδια που εκτοξεύονται από τη φιάλη του σπρέι η από τις πτητικές ουσίες που απελευθερώνονται από τη θέρμανση της ταμπλέτας στην ειδική συσκευή.Σπρέι χώρου. 
     Μόνο τα εντομοκτόνα που φέρουν ετικέτα για τη διαχείριση των εντόμων πρέπει να ψεκάζονται στον αέρα. Σπρέι χώρου αερολύματος οικιακής χρήσεως που περιέχουν συνέργεια πυρεθρού ή συνθετικά πυρεθροειδή (αλλεθρίνη, ρεσμεθρίνη, κλπ). Είναι διαθέσιμα στο εμπόριο. Το κύριο πλεονέκτημα είναι η άμεση καταστροφή, η γρήγορη εφαρμογή και οι σχετικά μικρές ποσότητες υλικών που απαιτούνται για τη θεραπεία. Οι ψεκασμοί χώρου είναι οι πιο αποτελεσματικοί σε εσωτερικούς χώρους. Σε εξωτερικούς χώρους, τα σωματίδια εντομοκτόνου διασκορπίζονται ταχέως και μπορεί να μην σκοτώνουν πολλά κουνούπια. Το κύριο μειονέκτημα του ψεκασμού είναι ότι δεν θα διαχειριστεί έντομα για μεγάλες χρονικές περιόδους. 
      Τα καλύτερα αποτελέσματα επιτυγχάνονται εάν οι πόρτες και τα παράθυρα παραμείνουν κλειστά κατά τον ψεκασμό και για 5-10 λεπτά μετά τον ψεκασμό. Να ακολουθείτε πάντα τις οδηγίες στην ετικέτα. Για μεγάλες περιοχές όπως η με γκαζόν απαιτούνται συσκευές με μεγαλύτερα φιαλίδια. Ορισμένες είναι βραχυπρόθεσμες λύσεις, που όμως παρέχουν άμεση ανακούφιση από τα κουνούπια - καθώς επίσης και από σκνίπες, σφήκες και μυρμήγκια. Όπως π.χ. πριν από ένα υπαίθριο δείπνο η και άλλες υπαίθριες δραστηριότητες, ενώ άλλα παρέχουν συνεχή έλεγχο των κουνουπιών και των εντόμων που μπορούν να βλάψουν το τοπίο σας για αρκετές εβδομάδες. Μία λύση είναι να  εφαρμόστε ένα εντομοαπωθητικό με βάση το DEET σύμφωνα με τις οδηγίες στην ετικέτα. Το DEET θα πρέπει να εφαρμοστεί εκ νέου σε 4-6 ώρες.
      Μια ελαφριά εφαρμογή ψεκασμού γύρω από τα κτίρια, τους θάμνους και τα χόρτα θα κρατήσει τους ενήλικες να ξεκουράζονται σε αυτές τις περιοχές.

·        Χρησιμοποιήστε Citronella γύρω από την αυλή η στο μπαλκόνι σας. 
          Η Citronella είναι ένα οργανικό εντομοαπωθητικό που διατίθεται σε διάφορες μορφές, όπως κεριά και έλαια. Είναι αποτελεσματικό για να απωθήσετε τα κουνούπια, αλλά μόνο σε πολύ μικρές περιοχές.
         Τα εξωτερικά κεριά λοιπόν από σιτρονέλλα, τα σπρέι και οι συσκευές που θερμαίνουν ταμπλέτες σε συνδυασμό με άλλα απωθητικά μπορούν να σας βοηθήσουν για τον έλεγχο των κουνουπιών σε μικρότερες περιοχές και με τα σχήματα η τα χρώματα τους, να δημιουργήσετε ατμόσφαιρα στον ύπαιθρο χώρο σας. Υπάρχουν επίσης στο εμπόριο επιτραπέζια και κρεμαστά μηχανήματα που λειτουργούν για να  απωθούν τα κουνούπια. Ψάξτε για τρόπους με διαφορετικά στυλ που συμπληρώνουν το ντεκόρ σας. Λάβετε υπόψη ότι ο άνεμος μειώνει την αποτελεσματικότητα των αερομεταφερόμενων προϊόντων ελέγχου κουνουπιών. Εάν υπάρχει σκέψη να συγκεντρωθείτε για ένα υπαίθριο γεύμα, τοποθετήστε διάφορα κεριά από κεχριμπάρι στο τραπέζι για καλύτερα αποτελέσματα.
       Η χρήση απωθητικών προϊόντων κουνουπιών, όπως τα κεριά citronella και τα σπιράλ (φιδάκια), γίνονταιπιο αποτελεσματικάστη περιοχή που χρησιμοποιούνται σε συνθήκες ανέμου.

Εικόνα 7. Από την τοποθεσία StechmückenbekämpfendiebestenHausmittel


·        Ψεκάστε με ένα κατάλληλο φυτοφάρμακο την αυλή η το μπαλκόνι σας.
         Εάν αντιμετωπίζετε σοβαρό πρόβλημα στην αυλή η στο μπαλκόνι σας, ίσως πρέπει να επικοινωνήσετε με μια εταιρεία απεντομώσεων ( Με άδεια από το ΥΠ. ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ) για να αντιμετωπίσετε επαγγελματικά με φυτοφάρμακα το πρόβλημα. Τα φυτοφάρμακα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον έλεγχο στις προνύμφες (larvicides) ή για τα ενήλικα κουνούπια (ακμητίδια). Η εφαρμογή γίνεται με καθορισμένα πρότυπα. Όλα τα εντομοκτόνα πρέπει να φέρουν στην ετικέτα το όνομα και την ποσότητα του δραστικού συστατικού. Παραδείγματα εντομοκτόνων φυτοφαρμάκων είναι το DEET και τα πυρεθροειδή. Ελέγξτε την ετικέτα πριν από την κάθε αγορά. Κανένα φυτοφάρμακο δεν είναι 100 τοις εκατό ασφαλές και πρέπει να ασκείται φροντίδα κατά τη χρήση οποιουδήποτε φυτοφαρμάκου. Αυτές οι θεραπείες είναι και τυπικά αποτελεσματικές για αρκετές εβδομάδες μετά από την επέμβαση κάθε φορά. Το δραστικό συστατικό σκοτώνει τα περισσότερα έντομα, αλλά θεωρείται ότι παρουσιάζει χαμηλό κίνδυνο τοξικότητας για τον άνθρωπο. Εάν ανησυχείτε για τη θανάτωση των ωφέλιμων εντόμων από την υπερβολική χρήση φυτοφαρμάκων, μπορείτε επίσης να αγοράσετε εντομοκτόνα τα οποία απωθούν τα κουνούπια για σύντομα χρονικά διαστήματα, αλλά δεν βλάπτουν τα ευεργετικά έντομα όπως έχουμε αναφέρει παραπάνω.

·        Χρησιμοποιήστε ανεμιστήρες. 
           Χρησιμοποιώντας έναν εξωτερικό ανεμιστήρα μπορεί να σας βοηθήσει να απωθήσετε τα κουνούπια σε εξωτερικούς χώρους το διάστημα που θέλετε να παραμείνετε στην αυλή η στο μπαλκόνι σας. Αυτή η τεχνική είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για υπαίθρια γεύματα, όταν όλοι θα παραμείνουν σε μια περιοχή.


Καλό να γνωρίζω

·             Μην χρησιμοποιήσετε ψεκαστήρες με εντομοκτόνο εκτός από τα κουνούπια σκοτώνουν και άλλα οικιακά έντομα πολλά από τα οποία είναι ωφέλιμα. Τα  προϊόντα για την υπαίθρια προστασία από τα κουνούπια, η πραγματική τους χρονική περίοδος δράσης ποικίλλει.
·            Όταν χρησιμοποιούνται σύμφωνα με τις οδηγίες, τα εντομοαπωθητικά είναι ο καλύτερος τρόπος για να προστατευτείτε τον εαυτό σας και τα μέλη της οικογένειάς σας από το να αρρωστήσετε από τσιμπήματα κουνουπιών.
·              Τα χημικά εντομοαπωθητικά μπορεί επίσης να προκαλέσουν ανεπιθύμητες αντιδράσεις σε μερικούς ανθρώπους

Παγίδες κουνουπιών

       Η παγίδευση και η ηλεκτροπληξία εντόμων έχουν διατεθεί στην αγορά εδώ και αρκετά χρόνια και οι κατασκευαστές τους, ισχυρίζονται  ότι μπορούν να παρέχουν ανακούφιση από τα κουνούπια και άλλα παράσιτα στην αυλή η το μπαλκόνι σας. Πολυάριθμες συσκευές είναι διαθέσιμες στην αγορά που ισχυρίζονται ότι προσελκύουν, απωθούν ή σκοτώνουν υπαίθριες προσβολές από κουνούπια. Θα πρέπει να ερευνώνται διεξοδικά προτού αγοραστούν.



       Άλλες παγίδες των κουνουπιών έχουν σχεδιαστεί για να μιμούνται ένα δυνητικό ξενιστή θηλαστικών εκπέμποντας ένα ρεύμα διοξειδίου του άνθρακα, θερμότητας και υγρασίας, το οποίο συχνά συνδυάζεται με ένα πρόσθετο έλκον, δηλ. την οκτενόλη. Μετά το τράβηγμα των εντόμων στην παγίδα, μια συσκευή κενού απορροφά τα έντομα σε ένα δίχτυ ή κύλινδρο όπου αφυδατώνονται και πεθαίνουν. Δεν χρησιμοποιούνται ηλεκτρικά πλέγματα ή φυτοφάρμακα
          Τα επιστημονικά δεδομένα σχετικά με την αποτελεσματικότητα αυτών των συσκευών είναι αραιά, οπότε βεβαιωθείτε ότι έχετε ελέγξει όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες πριν από την αγορά ενός. Επιπλέον, μερικές από τις παγίδες των κουνουπιών είναι αρκετά ακριβές. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε τη σελίδα σχετικά με τις παγίδες των κουνουπιών.



         Μελέτες έχουν δείξει ότι τα έντομα έλκονται από τον ιδρώτα, το γαλακτικό οξύ, το ουρικό οξύ και την οκτενόλη.

          Το γαλακτικό οξύ απελευθερώνεται μέσω των πόρων του δέρματος, ιδιαίτερα μετά την άσκηση, το ουρικό οξύ είναι περισσότερο γνωστό ως μια χημική ουσία που βρίσκεται στα ούρα, αλλά μπορεί επίσης να παραχθεί και στο δέρμα, ενώ η οκτενόλη βρίσκεται στον ιδρώτα και την αναπνοή. Η έρευνα έδειξε επίσης ότι η ομάδα αίματος του κάθε ατόμου μπορεί να επηρεάσει τις πιθανότητες να δεχθεί «επίθεση» από ένα κουνούπι, αφού άτομα με ομάδα αίματος Ο είχαν διπλάσιες πιθανότητες να τους τσιμπήσει ένα κουνούπι από ότι τα άτομα με ομάδα αίματος Β.( Από την τοποθεσία Readnews.)

Εικόνα 8. . Από την τοποθεσία Mosquitomagnet? Blame your blood type, plus natural solutions. Mosquitoess enjoy a good drink of Type O blood. (Photo: tavizta/Shutterstock).

Εξετάστε μια παγίδα κουνουπιών. 
     Υπάρχουν πολλά διαφορετικά είδη παγίδευσης κουνουπιών στην αγορά και για τα περισσότερα από αυτάυπάρχουν μικτές κριτικές. Υπάρχουν νέα προϊόντα που βγαίνουν συνεχώς. Πριν να αγοράσετε ένα από αυτά, ερευνήστε προσεκτικά και ρωτήστε τον κατασκευαστή εάν προσφέρει εγγύηση απόδοσης.

Εξωτερικές παγίδες
      Αυτές οι παγίδες δεν είναι αποτελεσματικές μόνο στη θανάτωση κουνουπιών αλλά είναι πολύ πιο αποτελεσματικές στην προσέλκυση και τη θανάτωση άλλων αβλαβών και ωφέλιμων εντόμων. Μια μελέτη του Πανεπιστημίου του Delaware έδειξε ότι μετρήσεις που έγιναν για πάνω από 15 καλοκαιρινές νύχτες έδειξαν ότι σκοτώθηκαν 13.789 έντομα από έξι συσκευές. Από τα έντομα εκείνα που σκοτώθηκαν, μόνο 31 ήταν κουνούπια.

Εικόνα 9.Από την τοποθεσία smartstoreΠαγίδα Για ΚουνούπιαΝέαςΓενιάς

·        Οι παγίδες χρησιμοποιούν διοξείδιο του άνθρακα (CO 2 ) και θερμότητα για να προσελκύσουν τα θηλυκά κουνούπια που δαγκώνουν. Τα πιάνουν και κρατούν μέχρι να πεθάνουν, παρέχοντας άμεσο έλεγχο και διακοπή του κύκλου αναπαραγωγής με μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα. Ορισμένα μοντέλα χρησιμοποιούν ανεμιστήρες για να τραβήξουν τα κουνούπια και  δίχτυα ή επιφάνειες με κολλητικές ουσίες για να τα κρατήσουν. Οι παγίδες περιλαμβάνουν συχνά δοχείο νερού για άλλα είδη εντόμων που ενοχλούν  όπως τα κίτρινες χάρτινες επενδύσεις με κόλλα για τις   μύγες.
·                  Η σωστή τοποθέτηση σας δίνει τα καλύτερα αποτελέσματα. Προσδιορίστε μια περιοχή που πιθανόν να φιλοξενεί τα κουνούπια - ένα υγρό ή σκιερό μέρος της αυλής σας, για παράδειγμα - και να τοποθετήσετε την παγίδα κοντά σε αυτήν, αν είναι δυνατόν. Δεδομένου ότι η παγίδα προσελκύει τα κουνούπια, κρατήστε το τουλάχιστον 10 μέτρα μακριά από τις περιοχές όπου οι άνθρωποι συγκεντρώνονται.
·                        Οι ηλεκτρονικές συσκευές που μεταδίδουν ήχους που μιμούνται τα αρσενικά κουνούπια ή λιβελλούλες δεν αποδίδουν.

·        Σύστημα ελέγχου εντόμων με ηλεκτρική εκκένωση, ηλεκτρικός φονιάς εντομοκτόνων ή ηλεκτροπληξίας
           Είναι μια συσκευή που προσελκύει και σκοτώνει ιπτάμενα έντομα που προσελκύονται από το φως .Μια φωτεινή πηγή προσελκύει έντομα σε ένα ηλεκτρικό δίκτυο, όπου ηλεκτροχειρουργούνται αγγίζοντας δύο καλώδια με υψηλή τάση μεταξύ τους(Bugzappers).

         Εάν αντιμετωπίζετε προβλήματα με αυτά τα κουνούπια, ελπίζω να βρείτε τα χρήσιμα εργαλεία ελέγχου των κουνουπιών. Κάθε φορά που πρέπει να χρησιμοποιήσετε το σπρέι εντομοαπωθητικού, έχετε την επιλογή να χρησιμοποιήσετε τη «ρακέτα κουνουπιών», έτσι  δεν χρειάζεται να αναπνέετε καμιά δυσάρεστη χημική ουσία. Το αρνητικό σημείο ότι πολλά ωφέλιμα έντομα, από την άλλη πλευρά, παθαίνουν ηλεκτροπληξία.


                     


Εικόνα 10. Bug Zapper Από την τοποθεσίαAmazonBestSellers




·        Μηχανικά εμπόδια.
          Αποφύγετε την έκθεση στα κουνούπια. Ακόμη και όταν ακολουθείτε όλες τις παραπάνω προφυλάξεις για την εξάλειψη των κουνουπιών, κάποια κουνούπια θα είναι ακόμα γύρω σας, για να χαλάσουν τη διασκέδασή σας. Μπορείτε να περιορίσετε την έκθεση στα κουνούπια που παραμένουν χρησιμοποιώντας αποτελεσματικά φραγμούς.

             Αφήστε τα κουνούπια έξω από το σπίτι σας. Κρατώντας τα παράθυρα και τζάμια κλειστά για να αποκλείσετε τα κουνούπια να μπουν μέσα, αν και φαίνεται αρκετά απλό, αλλά η εφαρμογή του μπορεί να είναι δύσκολο να το κάνουμε. Τοποθετώντας  έξυπνη κουρτίνα(σίτα) στην πόρτα, βοηθά στην αυτόματη απομόνωση των κουνουπιών με την ενεργοποίηση της πίσω από εσάς, καθώς θα περπατάτε προς το εσωτερικό του σπιτιού  από την πόρτα. Οι σίτες στα παράθυρα και στις πόρτες πρέπει να άνοιγμα βρόγχου 16-18 mesh και να εφαρμόζουν άνετα, χωρίς κενά γύρω από τις άκρες. Ελέγξτε παράθυρα σας για οπές και επιδιορθώστε ή αντικαταστήστε τις ανάλογα με τις ανάγκες σας. Τα έντομα αυτά μπορούν εισέρχονται μέσα στις  δομές. Μπορούν όμως να εξαλειφθούν με ένα εντομοαπωθητικό σπρέι χώρου.


·        Το φως προσελκύει τα κουνούπια και τα άλλα έντομα, έτσι θα πρέπει επίσης να ελαχιστοποιήσετε τον εξωτερικό φωτισμό στην αυλή η στο μπαλκόνι σας.

Αντικαταστήστε τα εξωτερικά φώτα σας με φώτα κίτρινου χρώματος. Αυτά τα φώτα δεν απωθούν τα έντομα, αλλά τα κουνούπια και άλλα παράσιτα είναι λιγότερο πιθανό να τα βρουν ελκυστικά και να εισβάλουν στην αυλή σας.


Προσοχή
Όταν χρησιμοποιείτε προϊόντα ελέγχου εντόμων, ακολουθήστε τις οδηγίες συσκευασίας σχετικά με τη χρήση, την ασφάλεια, την αποθήκευση και τη διάθεση.

Πολλές παγίδες των κουνουπιών χρησιμοποιούν εύφλεκτο αέριο όπως προπάνιο, το οποίο μπορεί να είναι επικίνδυνο για μικρά παιδιά και κατοικίδια ζώα.



3ος Στόχος. Προστατεύστε τον εαυτό σας

Προσωπικά εντομοαπωθητικά
·        Τα απωθητικά που έχουν σχεδιαστεί για την προστασία των ατόμων μπορούν να είναι ιδιαίτερα χρήσιμα σε υπαίθριους χώρους στους οποίους δεν μπορείτε να πάρετε άλλα μέτρα προστασίας, όπως στα μονοπάτια πεζοπορίας ή στους υπαίθριους χώρους συναυλιών. Ψάξτε για απωθητικά που να είναι επίσης αποτελεσματικά κατά τις σκνίπες, τσιμπούρια και άλλα έντομα.
·        Ορισμένα προϊόντα είναι σχεδιασμένα για άμεση εφαρμογή στο εκτεθειμένο δέρμα. Το DEET είναι ένα κοινό δραστικό συστατικό. Το υψηλότερο ποσοστό DEET στο προϊόν (μέχρι και 50%), τόσο περισσότερο απωθεί τα έντομα. Άλλα εντομοαπωθητικά χρησιμοποιούν φυσικά εκχυλίσματα φυτικών ελαίων για την παροχή προστασίας. Τα φορητά προϊόντα κλιπ στη ζώνη ή στη τσάντα και χρησιμοποιούν ένα μικρό ανεμιστήρα για να κυκλοφορούν ένα άοσμο απωθητικό στην άμεση περιοχή. Αυτές οι συσκευές λειτουργούν με μπαταρία και ξαναγεμίζουν. Οι ζώνες καρπού που έχουν υποστεί κατεργασία με απωθητικά είναι επίσης διαθέσιμα.

Προσοχή
·        Ορισμένα εντομοαπωθητικά - όπως αυτά που περιέχουν Περμεθρίνη δεν θα πρέπει να εφαρμόζονται απευθείας στο δέρμα σας ή στα ρούχα, ενώ τα φοράτε.
(Η Περμεθρίνη (permethrin) ανήκει στην κατηγορία των φθειροκτόνων και απορροφάται ταχέως διά μέσου του περιβλήματος του εντόμου. Η κύρια προκαλούμενη παθοφυσιολογική βλάβη είναι η επαγωγή ηλεκτροχημικών ανωμαλιών, κατά μήκος των μεμβρανών των διεγερσίμων κυττάρων, οι οποίες οδηγούν σε/αισθητηριακή υπερευερεδιστότητα, αταξία και πρηνισμό (παράλυση)).



Πηγή: Γαληνός Οδηγός Φαρμάκων

·            Ένδυση.
           Τα κουνούπια έχουν τον  τρόπο να επιλέγουν το θήραμα με την προσέλκυση από την θερμότητα που παράγεται από τα θερμόαιμα σώματα. Τα σκούρα ρούχα παγιδεύουν τη θερμότητα, καθιστώντας το χρήστη πιο και ζεστό θήραμα για το κουνούπι. Τα κουνούπια έχουν επίσης φωτοευαίσθητα μάτια που μπορούν να ανιχνεύσουν φωτεινά χρώματα.Το καλοκαίρι φορέστε χαλαρά, ανοιχτόχρωμα ρούχα όταν βγείτε έξω. Τα φωτεινά χρώματα όπως το κόκκινο και το κίτρινο μπορεί να προσελκύσουν έντομα, έτσι ώστε να κολλήσουν στα ανοιχτά χρώματα Ορισμένα κουνούπια μπορούν να χτυπήσουν μέσα από τα εφαρμοστά ρούχα και μερικά προσελκύονται από πιο σκούρα χρώματα. Πρέπει να φοράτε ρούχα με μακρύ μανίκι, μακρύ παντελόνι και κάλτσες.Τα υφάσματα όπως το νάιλον και ο πολυεστέρας προσφέρουν καλύτερη προστασία από τα δαγκώματα από τα πλεκτά υφάσματα.

·          Αποφύγετε τις ώρες αιχμής των κουνουπιών. Εάν είναι δυνατόν, προσπαθήστε να μην βρίσκεστε σε εξωτερικούς χώρους κατά την αυγή και το σούρουπο, όταν πολλά είδη κουνουπιών είναι πιο ενεργά. Να γνωρίζετε, ωστόσο, ότι ορισμένα είδη τρέφονται κατά τη διάρκεια της ημέρας και είναι επιθετικά. Λάβετε υπόψη ότι τα κουνούπια είναι επίσης πιο ενεργά όταν ο καιρός είναι ζεστός και υγρός.
·           Εάν πεζοπορείτε σε περιοχές που έχουν πολλά κουνούπια, μπορεί να θέλετε να αγοράσετε ειδικά εργαλεία, συμπεριλαμβανομένων των ενδυμάτων που αντιμετωπίζονται για να απωθούν τα έντομα και ένα πλέγμα κεφαλής.
·       Εάν έχετε ένα μωρό, σιγουρευτείτε ότι προστατεύετε το καροτσάκι με δίχτυ.
·       Δώστε ιδιαίτερη προσοχή στις περιοχές όπου το δέρμα σας είναι λεπτό, όπως οι αστράγαλοι και οι καρποί.
·            Αποφύγετε τα αρωματικά προϊόντα μπάνιου. Αν και οι λόγοι δεν είναι σαφείς, τα κουνούπια φαίνεται να προσελκύονται από αρώματα που χρησιμοποιούνται σε σαμπουάν, κολόνες, αρώματα και λοσιόν. Δεν είναι κάθε προϊόν ή άρωμα που θα τους προσελκύσει, αλλά πολλοί το κάνουν, οπότε είναι καλύτερο να τα αφήνετε μακριά όταν ξοδεύετε χρόνο σε εξωτερικούς χώρους.

Συμβουλές 
      Τα καλύτερα αποτελέσματα επιτυγχάνονται με την υιοθέτηση ενός προγράμματος ελέγχου κουνουπιών που υλοποιεί περισσότερα από ένα από τα βήματα που προσδιορίστηκαν παραπάνω. Αν έχετε γείτονες σε κοντινή απόσταση, προσπαθήστε να συζητήσετε μαζί σας το σχέδιο ελέγχου κουνουπιών, ώστε να μπορείτε να συνεργαστείτε για να μειώσετε τον πληθυσμό κουνουπιών στην περιοχή σας.



Β. Δημόσιος χώρος

    Πολλά από τα προβλήματα κουνουπιών που δυσκολεύουν τους ιδιοκτήτες των σπιτιών και τον γενικό πληθυσμό της χώρας, δεν μπορούν να εξαλειφθούν με ατομικές προσπάθειες, αλλά πρέπει μέσω μιας οργανωμένης προσπάθειας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Περιφέρειας η Δήμου. Πολλά κράτη έχουν κάποιο είδος οργανωμένου ελέγχου κουνουπιών, είτε σε επίπεδο κράτους, περιφέρειας ή πόλης. Αυτά τα οργανωμένα προγράμματα διαχείρισης (Το (ΟΔΚ) βασίζεται σε οικολογικά, οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια και ενσωματώνει διεπιστημονικές μεθοδολογίες σε στρατηγικές διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών) ενσωματώνουν τις προαναφερόμενες στρατηγικές  που περιλαμβάνουν μόνιμα και προσωρινά μέτρα. Στη χώρα μας το ΚΕΛΠΝΟ αναφέρει:

ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΣΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ
ΚΟΥΝΟΥΠΙΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ
Η επιτυχία των ολοκληρωμένων προγραμμάτων καταπολέμησής κουνουπιών εξαρτάται από την έγκαιρή εφαρμογή σειράς μέτρων, τα σημαντικότερα των οποίων είναι:
Η διενέργεια συστηματικής εντομολογικής επιτήρησης και ηχρήση των αποτελεσμάτων της για την κατεύθυνση  του έργου
(επικαιροποιημένη χαρτογράφηση εστιών αναπαραγωγής κουνουπιών, διακυμάνσεις στους πληθυσμούς των κουνουπιών κλπ),
Η έγκαιρη έναρξη των δράσεων καταπολέμησης κουνουπιών και
Η σωστή εκτέλεση του έργου.
Θα πρέπει να καταβάλλονται προσπάθειες, ώστε η διάρκεια υλοποίησής των έργων καταπολέμησης κουνουπιών να προκηρύσσεται με ορίζοντα μεγαλύτερο του ενός έτους (το ελάχιστο διάστημα θα πρέπει να είναι οι 12 μήνες), ώστε να υπάρχει συνέχεια τόσο των δεδομένων όσο και των χρησιμοποιούμενων πρακτικών. Οι ανάδοχοι εκτός των άλλων υποχρεώσεων τους, κα πρέπει να προβαίνουν στην εκτίμηση
του πληθυσμών  των κουνουπιών πριν και μετά από τους ψεκασμούς, για την εκτίμηση της αποτελεσματικότητάς τους και να έχουν αποδεδειγμένα εμπειρία στην αναγνώριση των ειδών.
Συνοπτικά προς χρήση των υπηρεσιών τοπικής αυτοδιοίκησης υπενθυμίζουμε ότι για την επίτευξη συμφωνίας με ανάδοχο έργου κάθε περίοδο μετάδοσης, οι κύριες δράσεις και οι κρίσιμες ημερομηνίες είναι:
1. Μέχρι 1-15 Οκτωβρίου κάθε έτους :
Πρόβλεψη χρηματοδότησης δράσεων με την κάλυψη των δράσεων
2. Μέχρι 1η Νοεμβρίου κάθε έτους:
Προκήρυξη των έργων καταπολέμησης των κουνουπιών στην
περιοχή ευθύνης της εκάστοτε τοπικής αρχής.
…………………………………………………………………………………κ.λ.π.
Τελειώνοντας θα θέλαμε να τονίσουμε ότι σκόπιμο είναι οι Περιφέρειες, οι Περιφερειακές Ενότητες, οι Δήμοι και οι ανάδοχοι να τηρούν τις οδηγίες που αποστέλλει το ΚΕΕΛΠΝΟ, το οποίο συμβάλει με ομάδες εμπειρογνωμόνων στην επίλυση ειδικών προβλημάτων και συνδράμει στο έργο της κατα πολέμησης κουνουπιών.


           Εάν ζείτε σε μια οργανωμένη περιοχή διαχείρισης κουνουπιών, υποστηρίξτε τις προσπάθειες ελέγχου. Η οργανωμένη διαχείριση κουνουπιών μπορεί να επιτελέσει πολύ περισσότερο έργο από τις μεμονωμένες προσπάθειες. Εάν δεν είστε σίγουροι για το αν ο Δήμος σας διαθέτει περιοχή ελέγχου κουνουπιών, επικοινωνήστε με την αρμόδια υπηρεσία.

Λίγα στοιχεία για τον τρόπο ελέγχου κουνουπιών

  Από τη διεθνή αρθρογραφία περιγράφονται οι παρακάτω τρόποι :                                                     Εναέριος έλεγχος ενήλικων κουνουπιών με αεροσκάφη ή ελικόπτερα και επίγεια έλεγχο ενήλικων κουνουπιών χρησιμοποιώντας εξοπλισμό τοποθετημένο σε φορτηγό ή βάρκα είναι συχνά οι μέθοδοι περισσότερο που εφαρμόζονται,  για οπτική παρακολούθηση ενός οργανωμένου προγράμματος ελέγχου κουνουπιών.

Δήμος η Περιφέρεια

      Έχοντας το πλαίσιο λειτουργίας από το ΚΕΛΠΝΟ, για την καταπολέμηση των κουνουπιών ο Δήμος, η η Περιφέρεια, σεσυνεννόηση με τον ανάδοχο του έργου της εντομοκτόνιας, χαράσσει τις στρατηγικές για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Κουνουπιών. Αυτές περιλαμβάνουν τη μείωση της πηγής, η οποία περιλαμβάνει φυσικό έλεγχο (στόχος εκσκαφές τάφρων και λίμνες στο έλος) και βιολογικό έλεγχο (τοποθέτηση ζωντανών ψαριών κουνουπιών (Gambusia η Κουνουπόψαρο) στις τάφρους και λίμνες για να τρώνε προνύμφες κουνουπιών). Άλλες μη χημικές μέθοδοι ελέγχου περιλαμβάνουν τους αρπακτικούς ασπόνδυλους, τα παράσιτα και τις ασθένειες για τον έλεγχο προνυμφών των κουνουπιών. Ο βιολογικός έλεγχος των κουνουπιών ενηλίκων μέσω πτηνών, νυχτερίδων, λιβελλίων και βατράχων έχει χρησιμοποιηθεί από διάφορους οργανισμούς. Ωστόσο, τα αποτελέσματααπό την έρευνα δεν έχουν δημοσιευτεί και δεν υπάρχει τεκμηριωμένη μελέτη που να δείχνει ότι οι νυχτερίδες, ή άλλα αρπακτικά ζώα καταναλώνουν αρκετά ενήλικα κουνούπια για να είναι αποτελεσματικοί παράγοντες ελέγχου.

      Η δεύτερη μέθοδος που χρησιμοποιείται από οργανωμένους οργανισμούς ελέγχου κουνουπιών είναι η εκβλάστηση. Αυτή χρησιμοποιεί την εφαρμογή εντομοκτόνων που στοχεύουν τα ανώριμα κουνούπια - τις προνύμφες ή τα νεογνά. Αυτά εφαρμόζονται σε υδατικά συστήματα που φιλοξενούν τις προνύμφες.Τα φυτοφάρμακα που καταχωρούμε για αυτή τη χρήση είναι γνωστά ως ακρυλίδια. Εφαρμόζονται είτε από αεροσκάφη είτε από το έδαφος, χρησιμοποιώντας ψεκαστήρες με φορτηγό. Οι κρατικές και τοπικές υπηρεσίες χρησιμοποιούν συνήθως τα οργανοφωσφορικά εντομοκτόνα malathion και naled και τα συνθετικά πυρεθροειδή εντομοκτόνα prallethrin, etofenprox, pyrethrins, permethrin, resmethrin και sumithrin για τον έλεγχο των ενηλίκων κουνουπιών.Τα ακμαιοκτόνα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για προγράμματα ελέγχου κουνουπιών δημόσιας υγείας χωρίς να δημιουργούν κινδύνους για το γενικό πληθυσμό ή το περιβάλλον όταν εφαρμόζονται σύμφωνα με την ετικέτα των φυτοφαρμάκων. Η αξιολόγηση των προϊόντων ελέγχου κουνουπιών περιλαμβάνει τη διασφάλιση ότι η χρήση τέτοιων προϊόντων σύμφωνα με τις οδηγίες της ετικέτας δεν δημιουργεί κινδύνους για τους ευάλωτους πληθυσμούς, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών και των εγκύων γυναικών.



Δήμος

Εικόνα 11,12. Φώτο Μ. Καπάνταης


    Πολλές πόλεις διαθέτουν φορείς, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για τον έλεγχο των πληθυσμών των παρασίτων που μεταδίδουν ασθένειες. Οι Δήμοι επιδιώκουν να ελέγχουν τα ενήλικα κουνούπια για την αποτροπή εκδήλωσης νόσου που προκαλείται από τα κουνούπια ή μιας ενοχλητικής προσβολής. Να γνωρίζετε τα προγράμματα ελέγχου κουνουπιών της δημόσιας υγείας, μπορούν να χρησιμοποιούν εντομοκτόνα για να σκοτώσουν τα ενηλίκα κουνούπια. Ο οικείος Δήμος  μπορεί να σας ενημερώσει γι’ αυτές τις προσπάθειες .
         Τα δελτία από τις ιστοσελίδες του Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων παρέχουν περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται συνήθως στα προγράμματα ελέγχου κουνουπιών της δημόσιας υγείας.
              Οι ψεκαστήρες που χρησιμοποιούνται στον έλεγχο των κουνουπιών, διανέμουν πολύ λεπτά σταγονίδια αεροζόλ που μένουν ψηλά και σκοτώνουν τα κουνούπια που έρχονται σε επαφή. Οι εφαρμογές περιλαμβάνουν μικρές ποσότητες δραστικού συστατικού φυτοφαρμάκων σε σχέση με το μέγεθος της επεξεργασμένης περιοχής, γεγονός που ελαχιστοποιεί την έκθεση και τους κινδύνους για τους ανθρώπους και το περιβάλλον.
         Θα ήθελα παρακάτω να κάνω αναφορά, λόγω της εμπειρίας μου, για το σημαντικό έργο των Γεωτεχνικών των Δ/νσεων Πρασίνου στους Δήμους. Οι Γεωτεχνικοί των Δ/νσεων Πρασίνου, γνωρίζοντας το κύκλο ζωής του κουνουπιού, τις συνήθειες του, τους τρόπους και τα μέσα καταπολέμησης τους, μπορεί να δώσουν συμβουλές στους δημότες η να ενημερώσουν την ιστοσελίδα του Δήμου για τις προφυλάξεις και τις πρακτικές για τον έλεγχο των κουνουπιών. Επίσης να οργανώσουνε τη διαχείριση βλάστησης του Δήμου  ώστε να μειωθούν οι εστίες ανάπτυξης των κουνουπιών. Αυτό επιτυγχάνεται με:
·       Εφαρμογή προγράμματος ποτίσματος, για να μη παραμένει νερό στα δέντρα η τις επιφάνειες χλοοτάπητα μετά από τη δόση ποτίσματος, η συγκεκριμένη ποσότητα να έχει διηθηθεί από το χώμα και έχει απορροφηθεί από το ριζικό σύστημα του φυτού, ενώ το υπόλοιπο έχει εξατμιστεί. 
·       Στις επιφάνειες του χλοοτάπητα καθαρισμός από τη φυλλόπτωση, ιδιαίτερα των πλατύφυλλων ειδών.
·           Κούρεμα χλοοτάπητα και ψαλίδισμα στους θάμνους. Βραχυπρόθεσμα κουρέψτε το χορτάρι και ψαλιδίστε τους θάμνους. Αυτό θα μειώσει τις θέσεις για να ξεκουραστούν  τα (ενήλικα) κουνούπια. Τα κουνούπια προτιμούν να ξεκουράζονται στη χαμηλή βλάστηση. Οι κηπουροί μπορούν να μειώσουν τον αριθμό των περιοχών όπου τα ενήλικα  κουνούπια μπορούν να βρουν καταφύγιο.
·               Για την περαιτέρω μείωση των ενήλικων κουνουπιών που φιλοξενούνται στη βλάστηση, τα εντομοκτόνα μπορούν να εφαρμοστούν στα κάτω άκρα δέντρων σκιάς, θάμνων και άλλης βλάστησης. Τα προϊόντα που περιέχουν συνθετικά πυρεθροειδή όπως η δελταμεθρίνη και η λάμδα-κυαλοθρίνη έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά. Δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στις σκιασμένες περιοχές, εφαρμόστε τα εντομοκτόνα ως χονδροειδείς ψεκασμούς πάνω στη βλάστηση, στους τοίχους και σε άλλες πιθανές περιοχές ανάπαυσης κουνουπιών χρησιμοποιώντας έναν ψεκαστήρα πεπιεσμένου αέρα. Πάντα να διαβάζετε και να ακολουθείτε τις οδηγίες της ετικέτας του φυτοφαρμάκου πριν το χρησιμοποιήσετε οπουδήποτε.

·       Φρεάτια συλλογής ομβρίων υδάτων. 
              Στα φρεάτια την καλοκαιρινή περίοδο έχουν ελαχιστοποίηση των βροχοπτώσεων. Έτσι να λίγα στάσιμα νερά που παραμένουν εντός των φρεατίων είναι εστίες ανάπτυξης κουνουπιών. Ψεκάζουμε τα τοιχώματα και το πυθμένα του φρεατίου. Σημείωση, για την καταπολέμηση επιβλαβών εντόμων στην πόλη, απαιτείται ειδική άδεια από το Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
·                Οι Γεωτεχνικοί να δώσουν οδηγίες στους αρμόδιους για τη συντήρηση των σιντριβανιών. Τα νερά στα σιντριβάνια είναι εν δυνάμει εστίες αναπαραγωγής κουνουπιών. Πρέπει να καθαρίζονται τακτικά, να ελέγχεται το νερό αν έχει γίνει απόθεση αυγών από τα κουνούπια.
·       Κοιμητήρια.  
         Τα άνθη στα μνήματα, σε γλάστρες η κομμένα στα βάζα είναι εστίες αναπαραγωγής κουνουπιών. Αυτό πρέπει να το γνωρίζουν οι διοικήσεις και να ενημερώνουν τους επισκέπτες. Αναφέρεται ότι στην Ιταλία και συγκεκριμένα στα κοιμητήρια της περιοχής του Μιλάνο, την περίοδο που υπήρχε έξαρση πληθυσμών κουνουπιών, απαγορεύτηκαν τα φυσικά άνθη και επιτρέπονταν μόνο πλαστικά στα μνήματα.
·       Δημότες.  
        Αν γνωρίζετε πιθανές περιοχές αναπαραγωγής κουνουπιών που δεν βρίσκονται στην ιδιοκτησία σας, θα πρέπει να τις αναφέρετε στην αρμόδια υπηρεσία. Εάν η περιοχή σας δεν διαθέτει τέτοια υπηρεσία, αναφέρετε το θέμα στο τοπικό τμήμα δημόσιας υγείας. Η κατάλληλη υπηρεσία στην περιοχή σας ενδέχεται να είναι σε θέση να λάβει μέτρα για την επίλυση του προβλήματος.

ΠΗΓΕΣ
1.     CDC.CENTERS FOR DISEASE CONTROL AND PREVENTION.
2.     www.epa.gov/United States Environmental Protection Agency
3.     UCCE  University of California Cooperative Extension
4.     American Mosquito Control Association
5.     mosquitosafari.tamu.edu/control.htm. Texas Extension AgriLife
6.     PG Management Group, LLC
7.     ΚΕΛΠΝΟ


.